Khai thác uranium ở Canada
Canada được dự đoán sẽ trở thành một thế lực lớn trong lĩnh vực uranium trong nhiều năm tới. Khai thác uranium ở Canada chiếm 13% sản lượng toàn cầu, đưa Canada trở thành nhà sản xuất uranium lớn thứ hai thế giới, chỉ sau Kazakhstan.
Quốc gia nay nắm giữ 9% tài nguyên uranium của thế giới và là nơi có trữ lượng uranium chất lượng cao lớn nhất. Hàm lượng uranium của Canada lên đến 20%, cao gấp 100 lần so với mức trung bình toàn cầu.
Các mỏ uranium của Canada chủ yếu được tìm thấy ở các tỉnh Saskatchewan, Newfoundland và Labrador, và Québec, cũng như vùng lãnh thổ Nunavut. Trong số này, Saskatchewan dẫn đầu cả nước về cả thăm dò và sản xuất uranium.
CÁC MỎ URANIUM HÀNG ĐẦU CỦA CANADA:
Canada có ba mỏ uranium đang hoạt động khai thác: Cigar Lake, McArthur River và McClean Lake, tất cả đều nằm trong lưu vực Athabasca của Saskatchewan.
Saskatchewan là một khu vực khai thác uranium hàng đầu, khu vự khai thác Athabasca là một khu vực khai thác thuận lợi ở phía bắc tỉnh, nổi tiếng với các mỏ uranium chất lượng cao.
Các công ty khai thác uranium lớn của Canada là Cameco và Orano Canada, Orano Canada là một công ty con của tập đoàn đa quốc gia Orano Group. Cameco là chủ sở hữu và điều hành phần lớn mỏ Cigar Lake và McArthur River. Orano nắm giữ cổ phần đáng kể tại cả hai mỏ, đồng thời cũng là chủ sở hữu và điều hành phần lớn hoạt động khai thác mỏ McClean Lake mới được khởi động lại gần đây.
Dữ liệu và thông tin về các mỏ uranium và dự án tiên tiến của Canada được nêu dưới đây được lấy từ cơ sở dữ liệu khai thác MDO. Cơ sở dữ liệu này chỉ bao gồm các dự án có ít nhất một phần sở hữu của các công ty đại chúng.
- Mỏ Cigar Lake
Thuộc sở hữu: 54.547% – Cameco, 40.453% – Orano Canada, 5% – TEPCO Resources
Tỉnh: Saskatchewan
Loại mỏ: Hầm lò
Loại tụ khoáng: Không chỉnh hợp.
Mỏ Cigar Lake, đi vào hoạt động thương mại từ năm 2015, là một trong những mỏ uranium lớn nhất Canada và là mỏ uranium có hàm lượng cao nhất thế giới. Hoạt động khai thác ngầm sử dụng các phương pháp khai thác tiên tiến như khoan phản lực, được Cameco thiết kế có chủ đích để giải quyết những thách thức đặc thù của mỏ Cigar Lake.
Trong năm 2024, sản lượng tại mỏ Cigar Lake là 16,9 triệu pound U3O8, tăng 2 triệu pound so với năm trước. Dự kiến cho năm 2025 là khoảng 18 triệu pound.
Trữ lượng đã được chứng minh và tiềm năng của Cigar Lake là 551.400 tấn quặng với hàm lượng 15,87% U3O8, tương đương 192,9 triệu pound U3O8. Tuổi thọ mỏ dự kiến kéo dài đến năm 2036.
Thuộc sở hữu: Mỏ McArthur River: 69,805% – Cameco, 30,195% – Orano Canada
Mỏ Key Lake mill: 83,3% – Cameco, 16,7% – Orano Canada
Tỉnh: Saskatchewan
Loại mỏ: Hầm lò
Loại tụ khoáng: Không chỉnh hợp
Hoạt động khai thác tại khu vực McArthur River-Key Lake: là nơi có mỏ McArthur River và mỏ Key Lake, McArthur River là mỏ uranium hàm lượng cao lớn nhất và Key Lake là mỏ uranium lớn nhất thế giới. McArthur River được đưa vào khai thác lần đầu tiên vào năm 2000 bằng phương pháp khai thác nâng cao và dừng khai thác bằng phương pháp nổ mìn, nhưng đã được đưa vào bảo trì và bảo dưỡng tạm thời vào đầu năm 2018 do giá uranium thấp. Cameco đã đưa trở lại hoạt động vào cuối năm 2022, dần dần tăng sản lượng trong vài năm tiếp theo.
Sản lượng năm 2024 đạt 20,3 triệu pound U3O8, tăng gần 43% so với sản lượng năm trước, và dự kiến sản lượng năm 2025 đạt 18 triệu pound.
Tổng trữ lượng đã được chứng minh và tiềm năng của McArthur River là 2,49 triệu tấn, hàm lượng U3O8 6,55%, tương đương 359,6 triệu pound kim loại. Tuổi thọ mỏ kéo dài đến năm 2044.
- Mỏ McClean Lake
Thuộc sở hữu: 77,5% -Orano Canada, 22,5%-Denison Mines
Tỉnh: Saskatchewan
Loại mỏ: Lộ thiên
Loại tụ khoáng: Không chỉnh hợp
Mỏ McClean Lake đã hoạt động trở lại vào tháng 7 năm 2025, 17 năm sau khi bị đóng cửa vào năm 2008 do giá uranium thấp khiến hoạt động không hiệu quả.
Sau khi các nghiên cứu chứng minh rằng phương pháp khai thác tài nguyên bằng lỗ khoan tiếp cận bề mặt (SABRE) được cấp bằng sáng chế của các đối tác liên doanh có thể giúp McClean hoạt động trở lại về mặt kinh tế, quyết định đưa mỏ trở lại hoạt động đã được đưa ra vào tháng 1 năm 2024.
Khu vực này có nhiều mỏ, bao gồm mỏ McClean North hiện đang khai thác. Theo MDO, đây cũng là nơi duy nhất trên thế giới được thiết kế để xử lý quặng uranium chất lượng cao mà không cần pha loãng. Nhà máy có công suất sản xuất 24 triệu pound uranium cô đặc, hay còn gọi là bánh vàng, hàng năm. Hiện tại, nhà máy đang xử lý quặng từ mỏ Cigar Lake theo hợp đồng khai thác thu phí.
Trữ lượng đã được chứng minh tại McClean Lake nằm dưới dạng các tích tụ quặng, với tổng cộng 90.000 tấn với hàm lượng 0,37% đối với U3O8, tương đương 700.000 pound (317,515 tấn, 1 pound = 0,45359 kg) kim loại chứa trong đó. Khu vực này cũng có các nguồn tài nguyên được chỉ định và suy luận đáng kể, với 25,4 triệu pound trên các mỏ McLean North, Sue D và Sue F.
Các đối tác dự kiến sẽ khai thác khoảng 800.000 pound (362,874 tấn) U3O8 từ McClean North trong năm hoạt động đầu tiên. Ngoài ra, hoạt động khai thác tại các mỏ McClean North và Sue F có tiềm năng sản xuất khoảng 3 triệu pound từ năm 2026 đến năm 2030.
CÁC MỎ URANIUM SẮP KHAI THÁC Ở CANADA:
Có một số ứng cử viên cho vị trí mỏ uranium tiếp theo của Canada: Patterson Lake South, Rook 1 và Wheeler River. Hiện chưa có mỏ nào trong số đó đang trong giai đoạn xây dựng, nhưng hầu hết dự kiến sẽ đi vào hoạt động trong vài năm tới. Tìm hiểu thêm về các dự án uranium tiên tiến bên dưới.
- Dự án Patterson Lake South
Thuộc sở hữu: Paladin Energy
Tỉnh: Saskatchewan
Loại mỏ: Hầm lò
Loại khoáng sản: Mỏ chứa mạch ngầm hoặc mỏ chứa đầy khe nứt
Hiện đang trong giai đoạn xin cấp phép, dự án Patterson Lake South (PLS) có mỏ Triple R lớn, hàm lượng cao và nằm gần bề mặt, có tiềm năng khai thác cả uranium và vàng. Dự án có trữ lượng khoáng sản ước tính khoảng 93,7 triệu pound (42501.6 tấn) uranium chứa trong 3 triệu tấn với hàm lượng 1,41% U3O8.
Nghiên cứu khả thi năm 2023 cho PLS cho biết sản lượng trung bình khoảng 9 triệu pound (4082.3 tấn) U3O8 mỗi năm trong suốt 10 năm khai thác.
Paladin đã bổ sung dự án uranium PLS vào danh mục đầu tư của mình vào tháng 12 năm 2024 thông qua việc mua lại Fission Uranium. Công ty đang tiếp tục phát triển tiềm năng tài nguyên của PLS bên ngoài mỏ Triple R, tập trung đáng kể vào khu vực Saloon East của dự án. Quá trình cấp phép môi trường vẫn đang được tiến hành.
- Dự án Rook 1
Thuộc sở hữu: NexGen Energy
Tỉnh: Saskatchewan
Loại mỏ: Hầm lò
Loại khoáng sản: Tầng hầm, theo mạch
Trong suốt 11,7 năm hoạt động, Rook 1 dự kiến sẽ sản xuất trung bình 19,8 triệu pound (8981.1 tấn) U3O8 mỗi năm, bao gồm hơn 25 triệu pound (11339.8 tấn) trong năm năm đầu tiên.
Đánh giá tác động môi trường của tỉnh đã được phê duyệt vào tháng 11 năm 2023 và báo cáo tác động môi trường của liên bang đã được chấp thuận là bản chính thức vào tháng 1 năm 2025. Vào tháng 3 năm 2025, công ty đã cho hay Ủy ban An toàn Hạt nhân Canada đã đề xuất ngày tổ chức phiên điều trần cho dự án Rook I là ngày 19 tháng 11 năm 2025 và từ ngày 9 đến ngày 13 tháng 2 năm 2026.
NexGen cho biết một đội ngũ thực hiện dự án đầy đủ đã sẵn sàng và công trường đã được chuẩn bị đầy đủ để bắt đầu các hoạt động xây dựng sau khi được liên bang phê duyệt cuối cùng.
- Dự án Wheeler River
Thuộc sở hữu: 95% – Denison Mines, 5% – Uranium Energy
Tỉnh: Saskatchewan
Loại mỏ:
Mỏ Phoenix – phục hồi tại chỗ
Mỏ Gryphon – Hầm lò
Loại khoáng sản: Không chỉnh hợp
Dự án uranium Wheeler River, được coi là dự án uranium chưa khai thác lớn nhất ở khu vực phía đông của lưu vực Athabasca, là nơi có các mỏ Phoenix và Gryphon chất lượng cao. Mỗi mỏ được coi là một tài sản độc lập, và mỏ Phoenix là mỏ lợi thế hơn trong hai mỏ.
Đối với mỏ Gryphon, bản cập nhật cho nghiên cứu khả thi sơ bộ cho hoạt động khai thác ngầm thông thường đã hoàn thành vào năm 2023. Denison đã tiến hành một chương trình thực địa vào quý đầu tiên của năm 2025 như một phần trong nỗ lực hỗ trợ nghiên cứu khả thi.
CÁC CÔNG TY THĂM DÒ URANIUM Ở CANADA
Canada cũng là nơi có nhiều công ty thăm dò và phát triển uranium tập trung vào việc phát hiện uranium ở Saskatchewan, Nunavut và Newfoundland và Labrador.
Trần Minh Huân tổng hợp
Nguồn: Guide to Uranium Mining in Canada, https://investingnews.com/
